Đến hẹn lại lên, sáng ngày 19/6, tại sân vận động huyện Bắc Hà, 60 kỵ mã cùng 60 chú ngựa thi đã tụ hội về trong giải đua ngựa truyền thống Bắc Hà mở rộng năm 2010. Có 3 địa phương có đoàn tham gia thi đấu gồm huyện Bắc Hà, huyện Si Ma Cai của tỉnh Lào Cai, và huyện Sín Mần của tỉnh Hà Giang. Trong đó, đoàn đông nhất là xã Na Hối (huyện Bắc Hà) với 18 chú ngựa đua.

 Sau thành công vang dội của giải đua ngựa năm 2009, giải  Đua ngựa ở Bắc Hà – Lào Cai đã  được du khách thập phương biết đến không chỉ  là một môn thể thao mới mẻ, hấp dẫn... mà ở đó các kỵ sỹ chân đất vùng cao sơn cước được thả sức thể hiện tinh thần dũng cảm, ý chí kiên cường trong sự ngưỡng mộ của hàng ngàn du khách thập phương và các cô gái của bản làng mình.

Đi chọn ngựa ở chợ vùng cao và làm một chuyến đến thăm người được mệnh danh là “Vua ngựa” Bắc Hà, tôi mới hiểu “nghề chơi” của người miền núi thật lắm công phu.

Có lẽ không ở đâu trên thế giới có hội đua ngựa như ở vùng cao Bắc Hà (Lào Cai). Hội đua độc đáo, hoàn toàn nguyên sơ, hồn nhiên. Kỵ sĩ, mũ nhựa trên đầu, dép lê dưới chân, cưỡi trên mình một con ngựa đeo nơ, mang theo ước mơ thể hiện bản lĩnh, tài hoa, quyết tâm đem vinh quang về cho bản vùng cao.

Theo báo cáo Uỷ ban nhân dân huyện bắc hà 5 tháng đầu năm 2010 đến nay, huyện Bắc Hà đã đón 30.800 lượt khách du lịch, khách du lịch quốc tế chiếm 55%,  tăng 4.800 lượt khách so với cùng kỳ năm ngoái, trong đó tháng 5 đón 6.800 lượt khách,  dịp nghỉ lễ 30/4-1/5 có gần 2.000 lượt khách trong nước và quốc tế đến thăm quan. Lượng khách tăng cao là nhờ năm nay vào dịp xuân hoa mận nở sớm, mận tam hoa chín rải đều từ tháng 3 đến hết tháng 5 dương lịch, huyện  tổ chức nhiều lễ hội truyền thống độc đáo đặc sắc như lễ hội gầu tào của người Mông, lễ hội xuống đồng của người Tày… lượng khách đi tua Sa Pa- Bắc Hà tăng cao, công tác tuyên truyền, quảng bá được tăng cường hiệu quả, an ninh- trật tự, trị an- xã hội ổn định

Theo thông lệ hàng năm, mùa hạ này, dự kiến vào ngày 19/6, huyện Bắc Hà (Lào Cai) lại tổ chức hội đua ngựa truyền thống. Có lẽ không ở đâu trên thế giới này có một hội đua ngựa độc đáo, nguyên sơ và hồn nhiên như thế!

Tiếp theo Kỳ 1: Ngựa và đua ngựa ở Bắc Hà (TT&VH) - Anh Vương Văn Triển, người dân tộc Tày (thôn Na Áng, Na Hối, Bắc Hà) đứng tự hào vuốt “tóc” con ngựa tên Hoa có đốm sao trước trán 6 tuổi đang nhai cỏ tại chuồng. Cô bạn đi cùng đoàn chúng tôi hỏi, rất ngây thơ: “Sao không cắt bớt cái bờm trán cho nó khỏi che mắt ngựa?". Anh Triển cười, tỏ vẻ độ lượng: “Bây giờ cắt cái bờm trán này là ra chợ ngựa mất giá cả triệu ngay, lông đuôi ngựa ngắn cũng mất giá”.